แผนกู้เงินฉุกเฉิน 400,000 ล้านบาทของรัฐบาลไทย เพื่อบรรเทาผลกระทบจากราคาพลังงานที่พุ่งสูงและเร่งการเปลี่ยนผ่านสู่พลังงานสะอาด กำลังเผชิญการทดสอบทางกฎหมายที่อาจกำหนดขอบเขตการใช้อำนาจด้านเศรษฐกิจของฝ่ายบริหารในอนาคต ศาลรัฐธรรมนูญรับคำร้องจากพรรคฝ่ายค้านภายใต้บทบัญญัติมาตรา 172 ของรัฐธรรมนูญ เพื่อตรวจสอบว่าพระราชกำหนดกู้เงินดังกล่าวเข้าเกณฑ์ "กรณีมีความจำเป็นเร่งด่วนและหลีกเลี่ยงไม่ได้" เพียงพอหรือไม่ โดยมีกำหนดวินิจฉัยภายในเดือนกรกฎาคม ซึ่งจะชี้ชะตาทั้งทิศทางมาตรการประคองเศรษฐกิจและความเชื่อมั่นต่อนโยบายการคลังของรัฐบาลชุดใหม่

คณะรัฐมนตรีเห็นชอบพระราชกำหนดกู้เงินวงเงิน 400,000 ล้านบาทเมื่อเดือนพฤษภาคม แบ่งใช้สองส่วนเท่า ๆ กัน ส่วนแรก 200,000 ล้านบาทถูกออกแบบเพื่อบรรเทาภาระค่าครองชีพจากราคาพลังงานที่ปรับตัวสูงขึ้นตามแรงกดดันจากสงครามในตะวันออกกลางและความขัดแย้งที่เกี่ยวข้องกับอิหร่าน รวมถึงมาตรการอุดหนุนผู้บริโภคราว 176,000 ล้านบาท ส่วนที่เหลืออีก 200,000 ล้านบาทตั้งใจใช้สนับสนุนการเปลี่ยนผ่านด้านพลังงานไปสู่พลังงานหมุนเวียนและสะอาดในระยะยาว เพื่อเพิ่มความยืดหยุ่นให้เศรษฐกิจไทยต่อความผันผวนของตลาดน้ำมันโลก

อย่างไรก็ดี พรรคฝ่ายค้าน นำโดยพรรคประชาชน ตั้งข้อโต้แย้งว่าเงื่อนไขความเร่งด่วนยังไม่ชัดเจนเพียงพอที่จะต้องใช้องค์กรนิติบัญญัติทางลัดอย่างพระราชกำหนด แทนการออกพระราชบัญญัติปกติที่เปิดโอกาสให้สมาชิกรัฐสภาพิจารณาอย่างละเอียด โดยเฉพาะในส่วนงบประมาณด้านพลังงานสะอาดที่ถูกวิจารณ์ว่ามีรายละเอียดคลุมเครือและควรได้รับการกลั่นกรองเชิงนโยบายมากกว่านี้ ฝ่ายค้านยอมรับเป้าหมายการเปลี่ยนผ่านพลังงานสะอาด แต่ไม่เห็นด้วยกับการอาศัยช่องทางกฎหมายฉุกเฉินในการผลักดันงบประมาณขนาดใหญ่เช่นนี้

ในทางกลับกัน ฝ่ายรัฐบาลยืนยันความจำเป็นของการกู้เงิน โดยระบุว่าราคาพลังงานที่สูงขึ้นสร้างแรงกดดันโดยตรงต่อครัวเรือน เกษตรกร และภาคธุรกิจ ทำให้มาตรการบรรเทาผลกระทบต้องเดินหน้าอย่างรวดเร็ว นายเอกนิติ นิติธนปรัช รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง ระบุว่าหนี้สาธารณะไทยในปัจจุบันอยู่ที่ราว 66.4% ของผลิตภัณฑ์มวลรวมในประเทศ ต่ำกว่ากรอบเพดานกฎหมายที่ 70% และการกู้เงินครั้งนี้จะไม่ทำให้เกินขีดจำกัดทางกฎหมาย ขณะที่นายอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรี มองว่าการกู้เงินดังกล่าวเป็น "เครื่องมือขับเคลื่อนประเทศและป้องกันการอ่อนแรงของเศรษฐกิจ" โดยมีรัฐมนตรีประจำนายกรัฐมนตรีอย่างนายภราดร ปริศนานันทกุล แสดงความมั่นใจต่อสื่อว่ารัฐบาล "ไม่ได้ทำอะไรผิด" และเชื่อว่าศาลจะยืนตามพระราชกำหนด

อย่างไรก็ตาม ผู้กำหนดนโยบายด้านการเงินและนักเศรษฐศาสตร์อิสระจำนวนหนึ่งเตือนว่าการกู้เงินวงเงินสูงจะลดทอนพื้นที่ทางการคลังของไทยในการรับมือกับความเสี่ยงเศรษฐกิจในอนาคต โดยเฉพาะในช่วงที่การเติบโตชะลอตัวและโอกาสในการใช้นโยบายกระตุ้นเพิ่มเติมเริ่มจำกัด ลาวันยา เวงกะเตศวราน นักเศรษฐศาสตร์อาเซียนอาวุโสของธนาคาร OCBC มองว่าหากคำวินิจฉัยของศาลส่งผลให้แผนกู้เงินสะดุด อาจเพิ่มชั้นของความไม่แน่นอนต่อภาพรวมการเติบโต แม้ปัจจัยภายนอกเชิงบวกลักษณะหนึ่ง เช่น การส่งออกที่ยังทรงตัว มีโอกาสช่วยพยุงเศรษฐกิจได้ก็ตาม ขณะเดียวกันก็มีข้อกังขาว่าการอัดฉีดเงินสดระยะสั้นให้ผู้มีรายได้น้อยจะเพียงพอในการแก้ปัญหาเชิงโครงสร้างของเศรษฐกิจไทยได้มากน้อยเพียงใด

Pemerintah Kabupaten Tangerang menetapkan status tanggap darurat bencana kebakaran selama 14 hari untuk Tempat Pembuangan Akhir (TPA) Jatiwaringin di Kecamatan Mauk, menyusul kebakaran yang melanda area sekitar 15 hektare sejak Selasa, 30 Juni 2026. Status kedaruratan berlaku 1–14 Juli 2026 dan dapat disesuaikan jika proses pemadaman selesai lebih cepat, kata Bupati Tangerang Moch Maesyal Rasyid. Penetapan ini menjadi landasan hukum bagi pengerahan sumber daya lintas instansi guna mempercepat pengendalian kebakaran yang hingga hari keenam masih belum sepenuhnya padam.

Di lapangan, operasi pemadaman dilakukan melalui kombinasi jalur udara dan darat. Dua helikopter water bombing milik Badan Nasional Penanggulangan Bencana (BNPB) terus melakukan pengeboman air ke sejumlah titik api, sementara dari darat armada pemadam kebakaran dan personel Manggala Agni disebar ke berbagai sektor untuk mencegah penjalaran api ke area lain. Ekskavator dikerahkan untuk mengurai timbunan sampah yang sudah disiram, membuka akses menuju kantong-kantong api yang sulit dijangkau. Pemerintah pusat turut mengirim 30 personel Manggala Agni dari Sulawesi dan Jawa Barat yang memiliki spesialisasi penanganan kebakaran lahan dengan peralatan bertekanan tinggi.

Teknologi turut diandalkan untuk mempercepat penanganan. Wakil Menteri Lingkungan Hidup Diaz Faisal Malik Hendropriyono menyebut pemerintah mengoperasikan thermal drone berkamera inframerah untuk mendeteksi sumber panas di dalam timbunan sampah dan memetakan titik api yang tidak terlihat dari permukaan. Dua unit mobile monitoring system juga ditempatkan di sekitar lokasi guna memantau kualitas udara secara real time. Kementerian Lingkungan Hidup menurunkan tim teknis lintas deputi ke TPA Jatiwaringin untuk verifikasi lapangan, mengawal mitigasi, dan memastikan prosedur keselamatan diterapkan.

Dampak kesehatan mulai terasa di permukiman sekitar. Dinas Kesehatan Kabupaten Tangerang mencatat 154 warga terdiagnosis infeksi saluran pernapasan akut (ISPA) sebagai pasien rawat jalan yang sudah kembali ke rumah. Kepala Dinas Kesehatan Hendra Tarmizi mengimbau warga, khususnya yang berada dekat lokasi kebakaran, untuk selalu menggunakan masker dan segera memeriksakan diri ke fasilitas kesehatan jika mengalami keluhan pernapasan. Pemantauan Kementerian Lingkungan Hidup menunjukkan konsentrasi partikulat halus PM2,5 di sekitar area berada pada kategori berbahaya dengan nilai melampaui 1.000 mikrogram per meter kubik.

Untuk menjaga keselamatan, akses menuju TPA Jatiwaringin ditutup bagi masyarakat umum dan dijaga ketat. Hanya personel pemadam kebakaran, tenaga medis, TNI, Polri, serta instansi terkait yang diizinkan memasuki area. Kepulan asap pekat yang masih membumbung dan terbawa angin menegaskan urgensi penanganan terkoordinasi, di tengah upaya pemerintah daerah dan pusat menyeimbangkan prioritas pemadaman, pemantauan kualitas udara, dan perlindungan kesehatan warga sekitar.